Ngày 01/4/2026 tại Hội nghị lần thứ hai, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV đã ban hành Nghị quyết số 04-NQ/TW về tiếp tục tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong giai đoạn mới. Nghị quyết thể hiện quyết tâm chính trị cao của Đảng trong việc đẩy mạnh phòng ngừa, phát hiện và xử lý tham nhũng, tiêu cực, góp phần xây dựng hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh, phục vụ phát triển đất nước bền vững. Theo Nghị quyết, công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong giai đoạn mới tập trung vào một số nhiệm vụ và giải pháp trọng tâm sau:
Thứ nhất, nâng cao vai trò, trách nhiệm của cấp ủy, tổ chức đảng và người đứng đầu
Cấp ủy, tổ chức đảng và người đứng đầu phải trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; chủ động phòng ngừa, thường xuyên kiểm tra, giám sát, kịp thời phát hiện và xử lý sai phạm ngay từ cơ sở. Việc xử lý trách nhiệm người đứng đầu được đặt ra nghiêm túc đối với các trường hợp buông lỏng quản lý, thiếu kiểm tra, giám sát hoặc có hành vi bao che, cản trở việc phát hiện, xử lý vi phạm. Bên cạnh đó, Nghị quyết nhấn mạnh việc xây dựng và thực hành văn hóa liêm chính trong toàn xã hội, lấy liêm chính làm giá trị cốt lõi. Cán bộ, đảng viên, đặc biệt là người đứng đầu, phải gương mẫu trong tu dưỡng, rèn luyện đạo đức, không để người thân lợi dụng chức vụ, quyền hạn để trục lợi.
Thứ hai, hoàn thiện thể chế, pháp luật đồng bộ, minh bạch
Nghị quyết yêu cầu tiếp tục thể chế hóa đầy đủ, kịp thời các chủ trương của Đảng; rà soát, sửa đổi, bổ sung các quy định pháp luật nhằm khắc phục những bất cập, sơ hở, bảo đảm tính thống nhất, khả thi. Việc tăng cường công khai, minh bạch, kiểm soát tài sản, thu nhập của người có chức vụ, quyền hạn được xác định là giải pháp quan trọng. Đồng thời, nghiên cứu, hoàn thiện các quy định pháp luật liên quan đến xử lý vi phạm, thu hồi tài sản, cơ chế khởi kiện để bảo vệ lợi ích công và quyền, lợi ích hợp pháp của các chủ thể, nhất là nhóm yếu thế trong xã hội.
Thứ ba, kiểm soát chặt chẽ quyền lực, nâng cao hiệu quả phòng ngừa
Việc kiểm soát quyền lực được thực hiện đồng bộ trên các lĩnh vực, đặc biệt là những lĩnh vực dễ phát sinh tham nhũng, tiêu cực. Nghị quyết nhấn mạnh xây dựng đội ngũ cán bộ có phẩm chất, năng lực, uy tín; đổi mới công tác đánh giá, sử dụng cán bộ theo hướng khách quan, công khai, gắn với hiệu quả công việc.Tăng cường kỷ luật, kỷ cương hành chính; kiểm soát chặt chẽ tài sản, thu nhập của cán bộ; kịp thời thay thế, xử lý những cán bộ yếu kém, thiếu trách nhiệm hoặc có biểu hiện tiêu cực. Đồng thời, đẩy mạnh cải cách hành chính, ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước.
Thứ tư, phát hiện và xử lý nghiêm minh các hành vi vi phạm
Nghị quyết yêu cầu đổi mới phương pháp kiểm tra, giám sát, thanh tra, kiểm toán, điều tra, truy tố, xét xử theo hướng chủ động, kịp thời, có trọng tâm, trọng điểm. Việc xử lý vi phạm phải bảo đảm nghiêm minh, công bằng, không có vùng cấm, không có ngoại lệ, đồng thời bảo đảm tính nhân văn, thuyết phục. Cùng với đó, nâng cao hiệu quả công tác thu hồi tài sản bị thất thoát, chiếm đoạt; chú trọng áp dụng các biện pháp kinh tế, hành chính nhằm khắc phục hậu quả, hạn chế tối đa thiệt hại.
Thứ năm, đẩy mạnh thực hành tiết kiệm, chống lãng phí
Thực hành tiết kiệm, chống lãng phí được xác định là nhiệm vụ xuyên suốt, cần tạo chuyển biến rõ nét trong toàn xã hội. Việc quản lý, sử dụng hiệu quả các nguồn lực, đặc biệt là tài chính công, tài sản công, đất đai, tài nguyên… phải được tăng cường. Đồng thời, khắc phục tình trạng đầu tư dàn trải, xử lý các dự án tồn đọng, kém hiệu quả; nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu trong quản lý, sử dụng ngân sách và tài sản nhà nước.
Thứ sáu, tăng cường công tác thông tin, tuyên truyền và giám sát xã hội
Nghị quyết nhấn mạnh việc đổi mới, nâng cao hiệu quả công tác thông tin, tuyên truyền nhằm tạo sự đồng thuận, thống nhất cao trong toàn xã hội. Phát huy vai trò của báo chí, truyền thông trong việc phản ánh, đấu tranh với các hành vi tiêu cực; đồng thời biểu dương, nhân rộng các điển hình tiên tiến. Bên cạnh đó, tăng cường vai trò giám sát của Nhân dân, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội; hoàn thiện cơ chế để người dân tham gia phản ánh, tố giác tham nhũng, tiêu cực.
Thứ bảy, kiện toàn tổ chức bộ máy và tăng cường phối hợp, hợp tác quốc tế
Tiếp tục kiện toàn tổ chức bộ máy các cơ quan có chức năng phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; bảo đảm hoạt động hiệu lực, hiệu quả, không chồng chéo chức năng, nhiệm vụ. Đồng thời, tăng cường phối hợp giữa các cơ quan liên quan trong quá trình phát hiện, xử lý vi phạm. Việc mở rộng hợp tác quốc tế, nhất là trong truy bắt đối tượng bỏ trốn, thu hồi tài sản tham nhũng ở nước ngoài cũng được chú trọng đẩy mạnh.
(Kỳ họp thứ hai Quốc hội khóa XVI - Ảnh TTXVN)
Nghị quyết này thay thế Nghị quyết số 04-NQ/TW, ngày 21/8/2006 của Hội nghị Trung ương 3 khoá X; Kết luận số 21-KL/TW, ngày 25/5/2012 của Hội nghị Trung ương 5 khoá XI; Kết luận số 10-KL/TW, ngày 26/12/2016 của Bộ Chính trị và Chỉ thị số 50-CT/TW, ngày 07/12/2015 của Bộ Chính trị./.